Ngā kaupapa: BUDGET, Elections

Tahua Pūtea 2014

E mohiotia ana kua tino taataangia te Paati Maori mo tana hononga ki a Nahinara, hei ta ratou ko te mea nui ko te noho ki te tēpu ā ka tika ra ko te whai mana ki ngā whakapaunga pūtea tētahi wāhanga nui o tēnā.

Ka mutu ko te wero nui i ea ranei i ana whiwhinga i te rangi nei taana noho tahi me Nahinara.

Kaati i matapaki tā mātou kaikawe korero tōrangapū a Maiki Sherman rāua  ko Toko Kapea, he roia tauhokohoko, i nga nama.

I te tahua a te kawanatanga e titarihia ana, he kotahi rau rima tekau ma rima miriona taara te pūtea hōu kua riro i te Paati Māori. Ka mutu, he tekau ōrau o ngā pūtea hōu katoa a te kawanatanga. 

No ngā reo irirangi Māori te whiwhi - e toru miriona te pikinga pūtea ia tau.

He kotahi ira rima miriona ki Te Mangai Paaho hei pataka i ngā hotaka reo Māori tawhito. Apiti atu he rima miriona ia tau mo te whakatūnga o tētahi pokapu rangahau kairangi Maori - he putea i pakangatia ao ake i te kore whakahoutanga o te kirimana a te rōpu rangahau kairangi Māori - Ngā Pae o te Maramatanga.

He tekau miriona i ngā tau e wha ka ahu ki ngā hakina Māori, mahi a rehia hoki. He tekau ma rima miriona i ngā tau e toru ki nga kaitakawaenga Whanau Ora. Ko ngā papakainga Māori ka tekau ma ono miriona te whiwhi i ngā tau e wha.

Aa, ko te whakarauora i ngā arawai Māori ka riro i te rima miriona mo ngā tau e rua. He waru miriona mo ngā tau e wha ka ahu ki te rautaki whakawhanake i te ohanga Māori, ā, he ono miriona ki ngā mahi tapoi.

Apiti atu he kotahi miriona a tērā tau mo tetahi whakaaturanga e tuhono ai a Ngai Māori me Ngai Haina e pakari ai te ara whanaungatanga, ohanga hoki.

Kaati e ai ki te Minita ki a Bill English, i whai waahi nui hoki te Paati Maori ki te kaupapa ratonga takuta kore utu ki nga tamariki pakeke iho i te tekau ma toru tau. Otira te pikinga o te hua taake ki nga matua whakawhanau pepe me te whakatoroatanga o nga utunga whakawhanau katoa.   

He toru tekau miriona kua whakatahangia mo nga hangarau whakawhiti korero - e meatia ana mo nga tika aratuatea a Ngai Maori. Oti ake, he ono miriona mo nga tau e wha ki te whakatairanga me te whakapumau i te reo rotarota, tata ki te tekau miriona mo etahi kaupapa tangata haua. Aa he rua ira wha miriona mo nga tau e wha ki te whakawhanui i te kaupapa panui ki te kainga ma nga tamariki.

Kaati, hei nga marama haere ake tatou ka kite pena e whakaae ana te marea ki taua korero - i te kowhiringa pooti a motu.