Tā Te Tai Hauāuru ki te tatauranga pōti mō Te Tai Hauāuru

Heeni Brown

Ahakoa tā te tatauranga pōti motuhake a Whakaata Māori e mea ana kei mua noa atu te ihu a kaitono Pāti Māori a Howie Tamati ki te rēhi o Te Tai Hauāuru, ehara i te mea ka māma te huarahi ki te wikitoria mōnā. 

E mea ana a Selwyn Lackner-Priest kei a Howie te mana ki tōnā tūrangawaewae o Waitara me Ngāmotu.

Ko tā Selwyn o Te Atiawa iwi, "He tangata rongonui, he kaitākaro rīki, i ahu mai i te karapu rīki o Waitara."

Ēngari, ehara i te mea kei Te Pāti Māori te mana ki ngā tautoko katoa.

Hēna i pōti a Selwyn āpōpo ka tuku pōti ki a Jack McDonald o Te Rōpū Kākāriki tā te mea kei a rātou ngā tūtohinga whakatika i ngā wai, ka mutu, he tino kaupapa mō te rohe pōti nei.
 
"Kei reira ngā tohu whakatūpato e mea ana kua kore e tāea te kohikohi mātaitai.

Iaianei nā, ko tēnei te wāhanga hao-inanga, ā, e nui tonu ana te hunga kei ngā takutai e hao pērā ana me te mōhio tērā pea kāhore e tika ana ngā īnanga."

I te tau rua mano tekau mā whā, he koni i te tekau mā iwa mano rima rau ngā pōti a kaitono i tuku ki ngā whare-pōti puta noa i te rohe mai i Tokoroa ki te raki, tae noa ki Porirua ki te tonga. Ko te toa ko Adrian Rurawhe. 

Ahakoa horekau tēnei hunga i te mōhio ko wai rānei a Adrian, kei reira tonu te tautoko. 

Heoi anō, horekau hoki a Nganeko Eriwata o Muru Raupatu Marae i te whakaae.

Ko tā Nganeko (Te Atiawa, Ngāpuhi, Ngāti Raukawa, Rongowhakaata), "Kāre au i te mōhio ki a ia, kua kite au i a ia kōtahi te wā otirā kāre au i te tino mōhio ki a ia, he aha ōnā pukenga ā kāre au kei te kite i roto i te iwi hoki."

Tāna e mea ana, kei tana pāpa, kei a Howie Tamati tana tautoko me te hiahia kia whai wāhi mai ki te hanga tētahi komiti e āhei ai te whakakanohi i ngā pikopiko katoa o te rohe.   

"Kia aro atu ki ngā kaupapa katoa mō te kotahi tangata tērā pea me whawhai i ētahi tangata kia aro mai ki ēnei wāhi, kia hoatu tētahi tangata ki ēnei wāhi, kia hoatu tētahi tangata i raro i tōnā maru ki Tokoroa, ki Kawhia, ki Taranaki, ki Whanganui, ki Kapiti, ki Porirua." 

E mea ana te tatauranga pōti, ko tana haere ki ngā pikopiko katoa o te rohe te wero nui mā Adrian Rurawhe me te kimi i ngā pōti e āhei ai te whakapūmau i tana tūru.