Kaupapa: Environment

Mā te kupenga pea e ora ai te awa

Aroha Treacher
  • Te Tai Rāwhiti

Kei te apiapi tonu awa o Ngaruroro i Te Matau a Māui i ngā taruataru, kua roa nei te iwi kainga o Kohupatiki Marae e whawhai ana kia whakatika ai tō rātou awa. Huhua ana ngā ara kua whaia e rātou ki te whakatika heoi auare ake, ko te mea o mua tata ake nei ko te iri kupenga i te awa.

He momo whakamātautau te kupenga nei e iri ana i te awa o Ngaruroro, heke iho te Karamu, he tuatahitanga tēnei mō te rohe.

"Kua tekau tau mātou e tono ana mō tēnei take, kia hua ake ngā tarutaru i te awa, kia kore ai te awa e mate, engari i te wā nei kua ea," hei tā Aki Paipper, te kaitiaki o te awa.

I uru te kupenga ki te awa kia whai māramatanga i te utu kia kuti i ngā tarutaru i te awa, otira i te punaha wai o te Karamu i ngā marama o te raumati.

"Ki tāku, kāore i te mea pai ki te iri kupenga i te awa, engari kua kite tātou i tērā tuāhuatanga i tēnei awa, ki tāku, he rua tekau mā rima mita te roa o te tarutaru kua puni ki mua i te kupenga, kāore tērā i te mea pai ki ngā ika," hei tā Tihau Bishop, kaitiaki taiao.

I Hakihea i tērā tau, nā te tino apiapi o ngā tarutaru i te awa, e rua rau ngā ika i mate, i kitea hoki i runga i aua tarutaru.

"Ko te tikanga, kia kuti i ngā tarutaru e tipu ana i te awa kia kore e hoki mai ki te puni i te ara wai nei, i te pērā hoki i te wā i mate ai ngā ika," hei tā Aki Paipper.

Kātahi anō kupenga i hua ake i te awa, ko te mahi ināianei ko te hanga purongo o ngā māramatanga i kitea, he purongo i puta hei ngā wiki e whai ake nei.