Ngā kaupapa: Iwi Settlements, Treaty Settlements

Ka tū te rā tuarua o te uiuitanga ohorere mō ngā take tiriti o Te Whakatōhea

  • Waikato/Te Waiariki

Kei te tohea te pūnaha whakatau i ngā kerēme tiriti e Te Whakatōhea. E ai ki tētahi o ngā kai-tono kerēme, me whai wāhi nui atu ngā hapū ki te tēpu whiriwhiri me te Karauna.

E kaha whakahē ana a Tāwhirimātea Williams i te mana o te Tarahiti Whakatau i ngā take tiriti o Whakatōhea hei māngai mō tōna hapū o Ngāti Rua.

“E hiahia nōku kia kawe e mātou, ā mātou kerēme ā mātou kokoraho ki mua i te aroaro o te Taraipunara o Waitangi,” i kī atu i te kaitono i a Tāwhirimātea Williams.

Tekau mā toru ngā kaitono e tohe ana i te mana me ngā tukanga a Te Tarahiti Whakatau i ngā take tiriti o Whakatohea mō ngā take muru whenua, me te tautoko o te iwi.

“He mea pai tēnei ki au,” i mea atu i te kaumātua o Ngāi Tamahaua, i a Ruka Hudson.

“Kia rongo ki ngā nawe o tēnā o tēnā o ngā hapū. Ka noho au ki te kāinga, ka rangona nē ki te raru o tēnā o tēnā, kāore au e tino mōhio he aha ai.”

I murua ngā whenua o Te Whakatōhea e te karauna nā te pakanga ki Te Tarata me te mauhere hē o te tupuna a Mokomoko i te tau tekau mā waru rau ono tekau mā rima. Ko tā Williams e noho rangirua ana tōna hapū, me te tautoko o ngētehi ki te Tarahiti Whakataunga kerēme.

“Me pēhea te whakakotahi mai i wērā rangirua?” i pātai atu a Williams. “Ki ōku whakaaro, kia noho tonu ā mātou kerēme katoa ki mua i te aroaro o Te Taraipunara o Waitangi. Ki reira rarauhau ai, kia kounga tonu kia ngaiō tōnu, kia mātanga tonu ngā rangahau.”

“Kia mārama pai tēnā hapū, tēnā hapū tēnā hapū me te poari ki a rātou anō,” i korero atu a Hudson.

“Ahakoa he rerekē te whakaaro o tēnā o tēnā o tēnā, nē, kia kaha tonu te aroha ki a rātou.”

Tokowhitu ngā kaitono kua tuku korero ki te Taraipunara i roto I ngā rā e rua. Hei āpōpō tū ai te toenga o ngā kaitono e ono, rātou ko Te Puni Kōkiri.