Hei tā ētahi Kaunihera Māori ā-rohe ehara mā te Kāwanatanga anake te haki hōu e rapu

Dean Nathan
  • Te Tai Tokerau

Ehara mā te kāwanatanga anake e ārahi ngā whiringa mō te rapu i tētahi haki hōu mā Aotearoa. Koinei te pūtake o te tono hōu kua tukuna e Te Rarawa me ngā Kaunihera Māori ā-rohe o Mataatua me Te Tai Tokerau ki te aroaro o Te Rōpū Whakamana i te Tiriti o Waitangi e mea ana, he muru anō tēnei.

Ko te rapunga a kāwana i tētahi kara hōu mō ēnei motu he take kei te kawea e ngā iwi ki te aroaro te Taraipiunara.

Ki tā Haami Piripi, “E tika ana kia kite tonu mai kia ū tonu mai te Kāwanatanga ki tō mātou mana Māori motuhake i roto i te āhuatanga o tēnei kara, koia tēnei ko te tino pūtake o tō mātou nei kerēme.  Nā māua tahi tēnei haki i whakaora, nā reira he aha te take mā te Kāwanatanga noa iho e whakahaere ake, e tīnihia hoki i tēnei kaupapa?”

E kī ana ngā kaitono he mahi muru anō tēnei a te kāwana kia arokore ki te mana Māori motuhake e ora tonu nei.

E ai ki a Piripi, “Iaianei nā, kua wareware hoki te Kāwantanga ki a mātou.  Kua horapa katoa te kaupapa nei ki te motu, engari kīhai rātou i mahara ake kei konei anō ngā Māori i muri nei na, na māua tahi tēnei haki i whakatū.” 

He kitenga nui nō te Taraipiunara o Waitangi, kīhai ngā hapū rangatira i tuku i tō rātou mana ki tētahi kē atu.  Nā, e mea ngā kaitono, ki te whakaraupeka ngā mahara o tēnei Kāwanatanga ki ngā tāhūhū kōrero nō te tīmatanga mai o te kara o naianei, ka kite ake i tō rātou hē.”

Hei tā Piripi, “Kia mahara ake rātou kei konei tonu mātou te iwi Māori e noho tūturu nei i ngā tahataha e mātakitaki ana i a rātou.  Kahore e pai tērā, mēnā kei kona Te Tiriti o Waitangi e tika ana kia noho tahi tāua kia mahi tahi tāua mō te āhuatanga o ēnei kaupapa.”