He taonga te reo ūkaipō

Leah Te Whata
  • Te Tai Hauāuru

He kāhui whāea ki Whanganui e whakaū ana i te whai wāhitanga o tēnei mea te whāngai i te reo Māori ki ngā uri whakatipu, hei reo ūkaipō kia ora te reo, kia ora hoki tō rātou ake mita ā-iwi.

He kaiako a Sharnarose Peehi ki Te Kura o Kokohuia, ā, e rua āna tamariki. Ko tāna, "Ehara i te mea ko te rautaki o te iwi nā mātou kē tērā rautaki ki o mātou ake whānau, kia whāngai, ko au tērā, whāngai pēpi, whāngai te reo, ka ora tonu."

E ono ngā kura ririki kua rarangatia e Ana Mārie Kawana, ā, ko te reo Māori te reo ūkaipō ki a rātou. Ko tāna, kua kite ia i ngā hua, ā, kei te hē te whakapae e kore te reo e whiti ki tua i Aotearoa.

"Kore rawa au e whakaae ki ērā kōrero kāore he mahi, ki te ako i te reo he aha te hua, kāore he mahi, te aha rānei. Ehara tērā i te tino kaupapa ko te tino kaupapa kia ū ki roto i a koe anō ki roto i a mātou tamariki kia mau."

Ko te reo Māori hoki te reo tuatahi o Hine Te Arorangi Kawana, kua kōpu mai tāna hua tuatahi. Nānā te whakatau, ka noho ko te reo Māori hei reo ūkaipō ki ōna uri.

"I tipu ake au i te mātātorutanga o te reo ā i tipu ake ki te kohanga reo ki te kura kaupapa wharekura anō hoki engari i taku tipuranga ake kua kite ko te reo o te kainga ka kōrerotia ki ngā pēpi ki ngā whānau i te kainga, kei reira te oranga o te reo."

Kei te takiwā o te kotahi rau rima tekau mano te nui o ngā tāngata e mōhio ana ki te reo, ā, ko te manako ia, mā te horapatanga o te kaupapa rūmaki e ketekete anō ai te reo.