Ngā kaupapa: Domestic Violence, Child Abuse

E ai ki ētahi rangatira Māori, me aro a ngai Māori ki o tātau whānau

Heta Gardiner

Kua tae te wā, me whakatikatika a ngāi Māori i a ia anō.  Koinā te wairua o ngā whakaaro i toko ake i te rā nei, i waenganui i ētahi rangatira Māori, mātanga hauora, kaitōrangapū Māori hoki, e pā ana ngā tatauranga patu tamariki.

Kua toko ake ēnei tangi, i muri mai i te matenga o Moko Rangitoheriri, e toru tau noa te pakeke.

Kua haruru anō te whenua o ngāi Māori i te matenga o tētahi anō tamaiti, me kī, pēpi noa iho, ki ngā ringaringa o ngā pakeke.

He maha ngā matenga pēnei i ngā tau, he maha rawa ki te whakaīngoa katoa i a rātau, ēngari mō Nia Glassie tētahi, ngā māhanga Kāhui hoki.

Engari kia wehe o whakaaro, i ngā taumahatanga, ko te pātai nui, he aha te rongoā?

Ko Kelvin Davis o te Rōpū Reipa me te Kaiārahi Takirua o te Pāti Māori a Te Ururoa Flavell ētahi kua takahi i te rori ki te kaupare i te mahi patu tangata ko tāna, me te whakaaro o te tini o te ao Māori, me aro tātau ki a tātau anō, ki o tātau whānau.

E ai ki a Davis, “Me mutu tā mātau tiaki i a tātau anō. Ki te mōhio tātau kei te patu tangata o tātau whānau, me whāki atu!”

Hei tā Flavell, “Kāore au i te whakapono, mēnā ka patua te tamaiti ki roto i te whānau, kāore tētahi i te mōhio.”

E ai ki tētahi rīpoata a Te Manatū Whakahiato Ora i puta i tērā marama. I te tau 2014, neke atu i te 5 mano ngā patunga kino ki ngā tamariki. He pikinga mā te 3.5% mai i te tau i mua.

Kua tau mai tēnei raruraru tae noa ki ngā rekereke o te Whare Pāremata.

Ko tētahi o ngā whakahau mātāmua 10 o Nāhinara, ki te whakaheke i ngā tatauranga mō te patu tamariki. He whakatau kāore anō kia whai hua.

I te Huitanguru i tēnei tau, 3144 ngā amuamu patu tamariki i karangatia. He pikinga nō te tau 2014.

Otirā hei tā te Minita mō ngā Take Whakahiato Ora a Anne Tolley kāre tēnei kaupapa i te take whakatika i te pō kotahi, kāre hoki ko rātou anahe te rongoā.